کشت گیاه دارویی بومادران

با توجه به پیشرفت علوم پزشکی و صنعتی شدن زندگی مردن برای افزایش سطح سلامتی و کاهش خطرات زندگی شهری از گیاهان دارویی استفاده گسترده می‌شود.

کشت گیاه بومادران

با توجه به پیشرفت علوم پزشکی و صنعتی شدن زندگی مردن برای افزایش سطح سلامتی و کاهش خطرات زندگی شهری از گیاهان دارویی استفاده گسترده می‌شود.

کشور ایران از گذشته هاب خیلی دور مهد پرورش و استفاده از انواع گیاهان دارویی بوده است. از نظر آب و هوایی کشور ایران دارای آب و هوا و اقلیم مناسب برای کاشت انواع گیاهان دارویی است. ین در حالی است کـه در حـال حاضـر 75 درصـد از مـردم فرانسـه ، 50 درصد از مردم کانادا، 48 درصد از مردم استرالیا و 40 درصد از مردم بلژیـک از داروهـاي گیـاهی بـراي درمـان اسـتفاده مـیکننـد. در روسـیه 4 بیمارسـتان مخصوص طب سنتی وجود دارد. در چین با جمعیت یبـیش از یـک میلیـارد و سیصد هزار نفر، 80 درصد خدمات پزشکی از طریق طـب سـنتی چینـی ارائـه می‌شود.

بومادران

گیاه بومادران

گیاه بومادران از گذشته های خیلی دور به دلیل داشتن خواص درمانی اش شهرت بسیاذی داشته است. بیشتر خواص این گیاه دارویی در برگ این گیاه وجود دارد. این گیاه یک پاک کننده و تقویت کننده پوست است که این ویژگی ناشی از خواص قابضکنندگی بومادران است.

بومادران با نام علمی Achillea millefolium از خانواده آستراسه است. بومادران تعلق به گروه گیاهـان دولپـه از خانواده آستراسه و از تیره کاسنی مـ یباشـد. تیـره کاسـنی ، یکـی از بزرگترین تیره های گیاهی است و در حدود 1100 جنس و 23000 گونه گیاهی دارد.

 بومادران گیاهی است علفی، یسـتاده و چنـد سـاله بـا سـرعت رشـد متوسط که 20 تا 90 سانتی متر طول و 10 تا 50 سانتی متر گستردگی دارد. این گیاه داراي ساقه اي ساده و برگ هایی با بریدگی هاي زیاد و باریـک و بـدون دم برگ است. گلها به رنگ سـفید یـا سـفید متمایـل بـه زرد اسـت و بـه شـکل کاپیتول هاي تقریباً کروي و کركدار مجتمع در بالاي شاخه هاي منشعب دیـده می‌شود؛ اغلب معطر است و داراي 19 گونه علفی در ایران می‌باشد. مدت زمانی بین 2 تا 5 سال نیاز است تا این گیاه کاملاً رشد کند.

ساقه

بومادران گیاهی است علفی و چندساله با ساقه اي ایستاده، بادوام و ساده کـه در بخش فوقانی منشعب می‌شود. ساقه اصلی آن مستقیم بالا رفته و طـول آن بـه90 سانتی متر می‌رسد. در فواصل مختلف ساقه این گیاه، شاخه هـا ي زاویه دار و پربرگ زیبایی می‌روید. شاخه هاي حامل برگ در پایین منشعب می‌شوند و بـه صورت شاخه هاي فرعی در می‌آیندکه هم ساقه و هـم بـرگ هـاي ایـن گیـاه بـا کركهاي ریز و سفیدي پوشیده شده است. برگ هاي این گیاه سرنیزه اي شکل و دو تا سه شانه اي هستند. رنگ برگها سبز تیره است.  شکل ظاهري برگها ، پوشیده از کرك، بدون دم برگ، دراز و نیزه اي شکل، داراي بریدگی هاي زیاد و باریـک بـا قطعـات متعـدد خطی نوکدار می‌باشد که روي ساقه نسبت به یکدیگر به طور متناوب قرار دارند. دو طرف برگ حجره هاي مخصوص حاوي اسانس وجود دارد.

در انتهاي ساقه و شاخه هاي گیاه بومادران خوشه هاي گل مرکب به رنگ سـفید یا زرد دیده می‌شود. جنس بومادران در زیرتیره گل آفتابیهـا قـرار دارد، یعنـی هم گلهاي لوله اي و هم گلهاي زبانه اي دارند. گلهای لوله اي در مرکز کپه و گلهاي زبانه اي در حاشیه کپه قـرار دارنـد.

میوه بومادران فندقه، طویل و به شکل تخم مرغ وارونه اسـت و وزن هـزار دانـه آن 0.16 گرم است. گیاه داراي ریشه اي نازك و مستقیم است که از انشعاب هـاي ظر یف و فراوانـی برخوردار است که از ناحیه فوقانی ریشه، ساقه هـاي متعدد استوانه اي شـکل خارج می‌شوند.

خواص گیاه دارویی بومادران

بومادران در ملـل و اقـوام گوناگون به عنوان گیاه دارویی و طعم دهنده مورد استفاده بوده است. بومادران از جمله گیاهانی است که به صورت ضماد، نوشیدنی، ماده کمکی در صنعت آرایشی و... به صورت مؤثر مورد استفاده قرار می‌گیرد و یکی از مهم ترین خواص دارویی بومادران، تأثیرات ضد میکروبی آن است. اسـانس بومـادران خاصیت ضد باکتري و ضد تورم دارد و در صنایع دارویی، بهداشتی و آرایشی در تهیه کرم ها و پمادهاي محافظ پوست و داروهاي ضد تورم استفاده می‌شـود. بهطور مثال از ترکیب اسانس آن با روغن کنجـد، نـوعی کـرم بهداشـتی بـراي محافظت پوست در مقابل نور آفتاب تهیه می‌گردد. یکــی از مــوارد کــاربرد گیاهــان دارویـی، استفاده از اسـانس آنهـا است. برگ آن طعمی تلخ و بویی قوي دارد و در صنعت داروسازي مورد استفاده قرار می‌گیرد. نـوع سفید بومادران بیشتر خاصیت دارویی دارد و بومادران زرد خاصیت ضد حشره دارد. از جمله کاربردهای گیاه بومادران رفع خستگی عمومی، ضعف قلـب، ورم ماهیچه هاي معده، ضعف اعصاب، هیستري، صرع، قـولنج هـاي تشـنج آور و اسهال ساده اثر مفیدي دارد.

روغن هاي فرار این گیاه خاصیت ضد التهاب و ضد آلرژي دارند. اسانس آن خاصیت ضد بـاکتري و ضـد تـورم دارد کـه از ایـن اسـانس در صنایع دارویی، بهداشتی، آرایشی، در تهیه کرم ها و پمادهاي محـافظ پوسـت و داروهاي ضد تورم استفاده می‌شود و به عنوان منبع طبیعی، طعم دهنده مـواد غذایی بوده و در نوشیدنی هاي الکلی و تلخ اسـفاده می‌شـود. از روغـن آن در شامپوها، لوسیونها و پمادها براي اثر موضعی استفاده می‌کننـد. سرشاخه هاي گلدار و برگ آن براي مصارف دارویـی کاربرد دارد. شاخه برگدار و گاهی گلها به تنهایی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. بومادران به علت دارا بودن تانن و مواد تلخ عطري، به روي سلسله اعصـاب و قلب نیز اثر می‌گـذارد و در مـواردي ماننـد خستگی عمـومی، ضـعف قلـب ، بیماريهاي عصبی مانند ضعف اعصاب، هیستري، صرع و قولنج هـاي تشـنج آور، نتایج مفیدي می‌دهد. شیره تازه این گیاه در آنژین، احساس گرفتگی ناگهانی و خواب رفتگی سودمند است. این گیـاه بـه طـور خاصـی تـب بـر اسـت.

منشا گیاه بومادران

منشأ: بومی نیمکره شمالی زمین است. گیاه بومادران اصـالتاً متعلـق بـه اروپـا (مخصوصاً نواحی کوهستانی اروپا) و آسیاي غربی است؛ امـا در منـاطقی ماننـد آمریکاي شمالی نیز گسترش دارد.

به طـور کلـی گیـاه بومادران در ایران در بیشتر نـواحی کوهستانی مـی‌رویـد، بـه خصـوص اطـراف دماوند، دشت جبال البرز، ارومیـه و تبریـز تـا ارتفـاع 2100 متـري می‌رویـد.

خاک مناسب برای کشت بومادران

خاك سبک و شنی با زهکشی خـوب و محلی بـا آفتاب کامل براي این گیاه مناسب است. در خـاك سـبک بـیش از 80 % بافـت خاك را شن تشکیل داده و مقدار رس کمتر از 12 %و یا مجمـوع رس و سـیلت کمتر از 20 % است. PH مورد نیـاز گیـاه 7/6 ـ 6 اسـت. اسـتفاده از یـک لایـه کمپوست به ضخامت 5 تا 10 سانتی متر بیشتر توصیه می‌شود کـه بهتـر اسـت همراه با مالچ باشد. بومادران در شرایط گرم و خشک توانایی رشد دارد ولی بهتر است خـاکش مرطوب باشد. قرارگرفتن در معرض محل هاي دریایی را نیز تحمل می‌کند.

نیاز کودی بومادران

بهترین روش تعیین وضعیت حاصلخیزي خاك و توصـیه هاي کـود ي آزمـون خاك است. وجود تناسب در مقدار عناصر اصلی نظیر ازت، فسفر و پتاس نقـش عمدهاي در افزایش پیکر رویشی گیاه و همچنین افزایش اسانس آنها دارد. مقدار 30 تن کود دامی در هکتار برای بهبود عملکرد لازم است.

در پاییز 50 تا 80 کیلو گرم اکسید فسفر،  50 تا 80 کیلو گرم اکسید پتاس در زمان شخم به زمین داده می‌شود. 40 تا 60 کیلو گرم کود ازته در سه مرحله به زمین داده شود. عمق مناسب شخم پاییزه 20 تا 250 سانتی متر است. بستر مناسب جهت کشت بـذر بومـادران، خـاکی کاملاً هوموسی است که تا حد ممکن عاري از علفهاي هرز بوده و بـه عمـق 15 سانتی متر تهیه شود.

روش کاشت بومادران

روش تکثیر گیاه بومادران به وسیله بذر و ساقه رونـده ز یـر زمینی(ریـزوم) است که به ایجاد شاخه هاي جدید از محل ریزوم منجر می‌شود. رشد بومادران کند است و چهار تا پنج سال نیز در زمـین بـاقی می‌‍‌ماند. هرچند گیاه بومادران به نسبت مقاوم است و در برابـر خشکسـالی، خشـکی خاك و آلودگی هوا از بین نمی‌رود، اما در مناطق کم باران، آبیـاري بـه موقـع و منظم براي داشتن محصول خوب، لازم است.

تاریخ کشت بومادران

زمان مناسب براي کاشت مستقیم اواخر تابسـتان تـا اوایـل پاییز است بذرا به صورت ردیفی در زمین اصلی که براي کشـت بومادران آماده شده است، کشت می‌شوند. بذرها بـه صـورت ردیفـی بـه فاصـله 60 تا 70 سانتی متـر کاشـته شـده و فاصـله آنهـا از هـم در روي ردیـف 25 تا 30 سانتی متر است. میزان بذر مورد نیاز براي یک هکتار زمین 6-4 کیلوگرم در هکتار است. زمان مناسب کشت غیر مستقیم اوایـل بهـار است که بذرها را اوایل بهار در خزانه هواي آزاد کشت می‌کنند. همچنین مقـدار بذر لازم جهت تولید نشاء براي یک هکتار زمین 500-300 گرم است.

 بسته به آب و هوا و نوع بافت خاک هر 10-5 روز یک بار آبیاري انجام می‌شـود. ایـن گیاه به خشکی مقاوم است ولی خشکی باعـث کـاهش سـطح بـرگ و عملکـرد اجزاء می‌شود.

دانلود اپلیکیشن امداد کشاورز

دانلود اپلیکیشن امداد کشاورز

مشاوره رایگان کشاورزی، کشاورزی هوشمند، مشاوره تلفنی کشاورزی، آفت، بیماری، کود، بذر، سم، زراعت، باغداری، زنبورداری، دام، طیور، آبزیان، پرورش قارچ، ماشین آلات، خرید و فروش، محصولات و نهاده‌های کشاورزی، زعفران، پسته، گیاهان دارویی، گاو، گوسفند، میگو، مشاوره رایگان، کشاورزی نوین، کشاورزی آنلاین، کشاورزی مدرن، کارشناس کشاورزی، اخبار کشاورزی، دانلود اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکشن آفات و بیماری‌ها، مشاوره رایگان با کارشناس کشاورزی، نرم افزار کشاورزی

 

منبع

بسته کارآفرینی تولید بومادران، مژگان مجاهد، مریم مجاهد، 1395


منبع : بسته کارآفرینی تولید بومادران، مژگان مجاهد، مریم مجاهد، 1395
تاریخ مطلب : ۱۳۹۸/۱۱/۱۲