شرایط انبارداری سیب زمینی

ذخیره کردن سیب زمینی یا هر محصول دیگری برای فصولی که آن محصول وجود ندارد یکی از اقدامات مهم برای تامین مواد غدایی است.

شرایط انبارداری سیب زمینی

با توجه به اقلیم و شرایط متفاوت آب و هوایی برخی محصولات در بعضی فصول سال وجود ندارند. یکی از راههای ایجاد امنیت غذایی احداث سردخانه ها است. سیب زمینی یکی از گیاهان مهم خانواده سولاناسه است و منشا آن آمریکای جنوبی است. متوسط عملکرد سیب زمینی در مناطق دشت 10 تن و در مناطق کوهستانی 20 تن در هکتار است. در شرایط کشور ما فصل کاشت و برداشت سیب زمینی کوتاه است و قسمت عمده سیب زمینی در طی 2 تا 3 ماه برداشت می‌شود. برای اینکه سیب زمینی بتواند نیاز جمعیت کشور را تامین کند لازم است ذخیره سازی انجام شود. به مجموعه کارهایی که بعد از برداشت محصولات تا زمان مصرف انجام می‌شود تا محصول در برابر شرایط نا مطلوب خارجی حفظ شود نگهداری یا ذخیره سازی گفته می‌شود. البته باید سعی شود که محصول با کیفیت بالا در انبار نگه داری شود. انبار داری مناسب به حفظ کیفیت محصول تولیدی کمک می‌کند.

عواملی که بر ضایعات سیب زمینی در انبار تاثیر دارند

انبارداری در صورتی موفق خواهد بود که غده ها سالم و رسیده باشند و آسیب پوستی به آنها وارد نشده باشد. غده ها برای داشتن بهترین شرایط انبارداری باید از نظر فیزیولوژیکی رسیده باشند. برای بهترین زمان برداشت می‌توان ماده خشک و مقدار قند احیای غده را اندازه گیری کرد. قند احیای غده ها باید کمتر از 1 میلی گرم در کیلو گرم  بر مبنای وزن تر باشد تا در طول انبار داری قند کمتری تجمع پیدا کند. 10 روز قبل از برداشت محصول سیب زمینی از زمین بهتر است اندام هوایی شاخ و برگ گیاهان را قطع کنید. بهتر است قبل از شروع انبار داری سیب زمینی یک دوره سیب زمینی را در دمای 15 درجه سانتی گراد و رطوبت نسبی بالا قرار دهید تا بخش های بریده شده سیب زمینی التیام پیدا کند.

شرایط انبار مناسب برای نگهداری سیب زمینی

مقدار رطوبت هوای مناسب برای نگهداری غده های سیب زمینی نباید از 85 درصد کمتر و از 93 درصد بیشتر باشد. البته دما و رطوبت باید با هم همخوانی داشته باشد تا رطوبت به شکل قطرات آب روی سطح غده ها تشکیل نشوند. برای تامین رطوبت انبار سیب زمینی می‌توانید از دستگاه مه ساز یا پاشیدن آب روی گونی های کنفی روی کف انبار یا ریختن آب در کانالهای تهویه هوا استفاده کرد. دما یکی از مهم ترین عوامل در نگهداری سیب زمینی و بسیاری از محصولات در انبار است. دما در طی انبار مانی باید طوری باشد تا تنفس( واکنش سوختن قند و تبدیل شدن آن به دی اکسید کربن) انجام شود. انبار مانی طولانی مدت سیب زمینی در دمای 22 درجه سانتی گراد و بالاتر رفتن مقدار قند محصول می‌شود. از طرفی دماهای خیلی بالا(بیش از 16 تا 28 درجه سانتی گراد) باعث افزایش سوختن نشاسته و قند و تبخیر از غده ها می‌شود که باعث کاهش وزن غده ها می‌شود. دماي بالاي محيط و افزايش فعاليتهاي داخل غده بخصوص در رطوبت نسبي بالا (كه در انبارهاي مرطوب اين شرايط فراهم اسـت) ممكـن اسـت شرايط را برای جوانـه زدن محصـول مساعد کند. از طرف دیگر در دماهای کمتراز 6 درجه سانتی گراد(1 تا 3 درجه) تبدیل شدن نشاسته به قند و کاهش سرعت تجزیه قند می‌شود که این اتفاق باعث افزایش مقدار قند در غده می‌شود که یکی از ویژگی های مضر برای غده های سیب زمینی انباری است. این حالت بعد از پختن یا سرخ کردن سیب زمینی باعث قهوه ای شدن آن می‌شود. برای بر طرف کردن عارضه شیرین شدن سرد انبار باید غده ها را در دمای 15 تا 18 درجه سانتی گراد قرار داد. البته دمای متعادل برای کاهش این پدیده 8 تا 12 درجه سانتی گراد است.

سیبز زمینی

سیب زمینی

از طرفی موجوداتی مانند حشرات، کنه ها، جوندگان و میکروارگانیسم ها برای زنده ماندن به دما، اکسیژن و آب نیاز دارند. این عوامل معمولا در درجه حرارت معینی بیشترین فعالیت را دارند. در مورد حشرات انباری تا 42 درجه سانتی گراد فعالیت زیستی بیشتر می‌شود و با بالا رفتن دما این روند کند می‌شود. از طرفی کمتر شدن دما از 15 درجه سانتی گراد باعث توقف فعالیت زیستی این موجودات می‌شود. دمای 10 تا 12 درجه سانتی گراد باعث می‌شود اکثر فعالیت های این موجودات متوقف شود و اکثر آنها به تدریج نابود می‌شوند. این دما همچنین باعث توقف رشد انواع قارچ ها و میکروارگانیسم ها و کاهش ضایعات می‌شود.

 

انبار سیب زمینی

تهویه انبار

با نگهداری غده های بذری در زیر ننور پراکنده می‌توان آنها را تا مدتها انبار کرد. غده هایی که در نور پراکن رشد کرده اند در مقایسه با انواعی که در تاریکی رشد یافته اند بوته های قوی تری تولید می‌کنند. این نور می‌تواند با یک لامپ حبابی 100 واتی به ازای 180 تا 200 متر مربع آن را تامین کرد.

غده های سیب زمینی بعد از برداشت وارد مرحله خواب می‌شوند یعنی اگر شرایط آب و هوایی هم مطلوب باشد جوانه زنی اتفاق نمی‌افتد. برای جوانه زنی نشاسته غده باید شروع به تجزیه شدن به قند کند. وقتی قند احیای غده در بالاترین سطح خود قرار بگیرد شکستن خواب اتفاق می‌افتد. سطح قند در اطراف جوانه های میانی بیشتر از جوانه انتهایی می‌شود. این وضعیت باعث شیرین شدن سیب زمینی های جوانه زده می‌شود. استفاده از دماهای پایین در انبار سیب زمینی باعث افزایش طول دوره خواب، تجمع قند احیا در غده ها می‌شود.

واکنش هایی که در غده ها در انبار اتفاق می‌افتد باعث تبادل اکسیژن و دی اکسید کربن با محیط اطراف می‌شود. برای حفظ رطوبت نسبی انبار بین 85 تا 93 درصد و خروج دی اکسید کربن انبار نیاز به سیستم تهویه دارد. که ممکن است بوسیله طبیعی با باز کردن در و پنجره انجام شود و یا بوسیله بادبزن و پنکه انجام شود. غده هایی که به شکل توده ای یا فله ای نگهداری می‌شوند در اثر تنفس حرارت تولید می‌کنند و باعث بالا رفتن دمای هوای بین آنها می‌شود. در حالت کیسه ای به دلیل آسان تر شدن حرکت هوا از بین کیسه ها تهویه بهتر انجام می‌شود. البته ارتفاع کیسه ها نباید بیش از 1.5 تا 2 متر باشد و فاصله بین کیسه ها 10 تا 15 سانتی متر باشد. کف انبار هم باید صاف، تمیز و سیمانی باشد و کیسه ها روی تخته هایی قرار بگیرد. اگر دمای هوا در اطراف غده ها بیشتر از 13 درجه سانتی گراد برود و غده ها تازه برداش شده باشند ارتفاه توده سیب زمینی نباید از 1 متر بیشتر شود. برای پوشاندن کیسه ها از نور باید با چیزی که مقاومت آن در برابر هوا کم است مثل کاه بپوشانیم. بهتر است هواکشها بالای توده قرار بگیرد.

دانلود اپلیکیشن مشاوره رایگان کشاورزی

دانلود اپلیکیشن امداد کشاورز

مشاوره رایگان کشاورزی، کشاورزی هوشمند، مشاوره تلفنی کشاورزی، آفت، بیماری، کود، بذر، سم، زراعت، باغداری، زنبورداری، دام، طیور، آبزیان، پرورش قارچ، ماشین آلات، خرید و فروش، محصولات و نهاده‌های کشاورزی، زعفران، پسته، گیاهان دارویی، گاو، گوسفند، میگو، مشاوره رایگان، کشاورزی نوین، کشاورزی آنلاین، کشاورزی مدرن، کارشناس کشاورزی، اخبار کشاورزی، دانلود اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکشن آفات و بیماری‌ها، مشاوره رایگان با کارشناس کشاورزی، نرم افزار کشاورزی

منبع

اصول فنی نگهداری سیب زمینی در انبار، فرزاد گودرزی، 1392


منبع : امداد کشاورز
تاریخ مطلب : ۱۳۹۸/۰۷/۳۰