راههای کنترل مگس میوه در دنیا و ایران

مگس میوه مدیترانه ای یکی از مهم ترین آفات درختان میوه در سراسر دنیا است. از پراکندگی آن از نظر جغرافیایی در مناطقی مانند آفریقا، جنوب اروپا و مناطق شبه قاره هند، غرب استرالیا و آمریکا وجود دارد.

مگس مدیترانه ای (ceratitis Capitata)

ویژگی های ظاهری آفت مگس مدیترانه ای 

بسیاری از درختان میوه گرمسیری و نیمه گرمسیری و برخی از سبزیجات میزبانان این آفت هستند.  این آفت به شکل مگس هایی به رنگ زرد مایل به سفید هستند. حشرات بالغ 3.5 تا 5 میلی متر طول دارند، چشمها قرمز هستند. پشت تیره با لکه های خاکستری بوده، شکم زرد و بالها شفاف با لکه های زرد یا تیره است.

مگس میوه

چرخه زندگی آفت

حشرات ماده در حدود 300 یا گاها تعداد بیشتری تخم در زیر پوست میوه های در حال رسیدن بخصوص جاهایی که پوست میوه نرم یا زخم است می‌گذارند. لارو خارج شده در داخل میوه از تخم خارج می‌شود بعد از مدتی شفیره های آن از داخل میوه خود را به روی خاک پرت می‌کنند. کل چرخه زندگی این آفت چند هفته طول می‌کشد و البته به نوع میوه هم بستگی دارد. در میوه گریپ فروت حدود 2 هفته در دمای 24 درجه سانتی گراد طول می‌کشد. حشرات بالغ، می‌توانند چندین ماه زنده باقی بمانند که نباید زیاد پراکنده شوند. در شرایط آب وهوایی معتدل آفت می‎‌تواند 3 تا 4  نسل در سال داشته باشند. در حالی که در آب و هوای گرمتر ممکن است 6 تا 8 نسل در سال داشته باشد. این آفت مرحله دیاپوزیس ندارد. آستانه دمای فعالیت این آفت 16 درجه سانتی گراد است در بیشتر مناطق مدیترانه ای مگس مدیترانه ای می‌تواند در طول سال تولید مثل کند. میوه های مختلف در تمام طول سال محل مناسبی برای تخم گذاری هستند.

اهمیت اقتصادی این آفت

مگس مدیترانه ای یکی مهم ترین آفات مخرب میوه در سراسر دنیا است. مگس مدیترانه ای تونل هایی در میوه ایجاد می‌‎‌کنند و از گوشت میوه تغذیه می‌کنند. در نهایت به دلیل تغذیه این آفت میوه تبدیل به یک توده آبدار غیر خوراکی تبدیل می‌شود. مرکبات، بخصوص پرتقال، گریپ فروت و نارنگی های ژاپنی به شدت توسط این آفت مورد حمله و خسارت قرار می‌گیرند. همینطور سیب ها، انجیر، گلابی و میوه های نیمه گرمسیری دیگر هم مورد حمله این آفت قرار می‌گیرند. در بسیاری  از کشورها قوانین سخت قرنطینه ای علیه این آفت اعمال می‌شود که در سرتاسر جهان پراکنده هستند. سطح آسیب اقتصادی مگس مدیترانه ای به شدت پایین است و حضور حتی یک مگس در بین میوه ها نیاز به کنترل و مبارزه دارد.

خسارت مگس میوه

مدیریت آفت مگس مدیترانه ای

ردیابی آفت

کارت زرد

یکی از راههای ردیابی این آفت شمارش تعداد میوه های آلوده است. روش دیگر و جدیدتر ردیابی این آفت استفاده از کارتهای زرد چسبان در باغات است که به دلیل داشتن رنگ زرد برای این مگس جذاب است و می‌توان تعداد حشرات به دام افتاده را شمارش کرد. یکی از روش های جدید استفاده از تله های آمونیا است که حاوی فرومون جنسی ماده برای جذب حشرات نر است. یکی از موارد بسیار موثر استفاده از تله مک فیلد است. این تله شکل زنگوله ای دارد و دارای یک بخش جذاب برای حشرات و یک بخش سمی است. از معیار های مناسب برای سنجش این روش ها شمارش تعداد میوه های افتاده روی زمین و یا شمارش تعداد نرهای به دام افتاده در تله ها است.

روش های باغبانی کنترل آفت

در آلودگی های گسترده و شدید باید میوه های آلوده از روی زمین جمع شوند و در کیسه های پلاستیکی ریخته شده و در زمین دفن شوند. از تله های مک فیلد برای روش تله گذاری فشرده هم استفاده می‌شود که بر اساس روش جذب کن و بکش استوار است. کارایی این روش به تعداد تله های نصب شده در باغ، جای قرار دادن تله ها و جمعیت آفت آلوده کننده بستگی دارد. این مواد جذاب ممکن است حتی حشرات دیگر و حتی دشمنان آنها را هم جذب کنند ولی ماده سمی که در آن استفاده می‌شود بیشتر برای به مگس میوه صدمه می‌زند.

کنترل شیمیایی این آفت

دو روش شیمیایی کاملا متفاوت در دو طرف دنیا برای مبارزه با این آفت استفاده می‌شود. یکی از روشها خیس کردن خاک زیر درختان میزبان با استفاده ای سموم حشره کش است که در واقع مرحله شفیرگی را از بین می‌برد. یکی از روش های دیگر اسپری سموم ارگانوفسفره مانند مالاتین(که در زمان گذشته استفاده می‌شده) و اسپینوساد امروزه است. علاوه بر این روش ها استفاده از طعمه مسموم می‌تواند باعث کشته شدن این مگس ها شود. همچنین در برخی کشورها مانند اندونزی استفاده از کائولین برای کنترل این آفت نسبت به اسپینوساد موثر تر است.

یکی از روش هایی که مورد استفاده است و به دنبال جذب نرها و ماده ها به سمت دستگاهی است که حاوی آمونیاک و هورمون تریمدولار (هورمون نظیم کننده رشد) حشرات است. این هورمون در حشرات جذب شده باعث کاهش توان زنده بودن تخم های گذاشته شده حشرات ماده می‌شود.

روش تغذیه بیولوژیک

این روش به این شکل است که حشرات جذب دستگاه زرد رنگ آویزانی می‌شوند که حاوی طعمه چسبناکی به همراه سم اسپینوساد است. مگس ها از این مواد تغذیه می‌کنند و پس از آن نمی‌توانند پرواز کنند و می‌میرند. این وسیله به مدت چندین ماه قابل استفاده است و برای هر دو روش مبارزه سنتی و ارگانیک قابل استفاده هستند.

روش عقیم سازی مگس های مدیترانه ای

در این روش ماده ها با گرما کشته می‌شوند و نرها بوسیله اشعه عقیم می‌شوند. این حشرات نر به تعداد 80 تا 100 عدد رها سازی می‌شوند که باعث می‌شوند جمعیت حشره به طرز قابل توجهی کاهش پیدا کند. این روش در ایران انجام نشده است و انجام آن نیازمند همکاری بین المللی است.

روش های مبارزه با آفت مگس مدیترانه ای در ایران

برای تخمین تعداد حشرات از کارتهای زرد یا تله های فرومونی استفاده می‌شود. کلیه میوه های آلوده از کف زمین جمع شده و از بین بروند. میوه هایی مانند ازگیل، هلو، شلیل، آلو، مرکبات ... برای جلوگیری از افزایش خسارت زودتر برداشت شوند.

نصب تله های دارای سراتراپ، سراتینکس و فرمون مگس میوه در باغات مرکبات آلوده برای شکار انبوه آفت به تعداد 40 تا 50 عدد در هکتار انجام می‌شود. برای شکار انبوه از تله های دارای سراتراپ یا پروتئین هیدرولیزات به تعداد 70 تا 100 عدد در هکتار استفاده شود و اگر در یک روز تعداد 2 تا 3 عدد مگس در هر تله باشد از طعمه پاشی هم استفاده می‌شود. برای طعمه پاشی سم مالتیون 2 در هزار +پروتئین هیدرولیزات 2 تا 5 درصد در اواسط تا اوخر تابستان و بهار روی درختان بخصوص در ضلع جنوبی باغ استفاده شود.

تله مک فیلد

تله دلتا

دانلود اپلیکیشن مشاوره رایگان کشاورزی

دانلود اپلیکیشن امداد کشاورز

مشاوره رایگان کشاورزی، کشاورزی هوشمند، مشاوره تلفنی کشاورزی، آفت، بیماری، کود، بذر، سم، زراعت، باغداری، زنبورداری، دام، طیور، آبزیان، پرورش قارچ، ماشین آلات، خرید و فروش، محصولات و نهاده‌های کشاورزی، زعفران، پسته، گیاهان دارویی، گاو، گوسفند، میگو، مشاوره رایگان، کشاورزی نوین، کشاورزی آنلاین، کشاورزی مدرن، کارشناس کشاورزی،اخبار کشاورزی، دانلود اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکشن آفات و بیماری‌ها، مشاوره رایگان با کارشناس کشاورزی، نرم افزار کشاورزی

     منبع

http://www.agri.huji.ac.il/mepests/pest/Ceratitis_capitata/     


منبع : امداد کشاورز
تاریخ مطلب : ۱۳۹۸/۰۶/۱۷