برداشت و انبارداری انگور

رسـیدگی انگـور بـا افزایـش قنـد، کاهـش اسـیدیته، توسـعه رنـگ، بافـت و طعـم همـراه اسـت و بايـد نسـبت مقـدار قنـد و اسـيدي حبـه هـاي انگـور نيـز به ميـزان معينـي برسـد. تـا موقعـی کـه انگـور بـه بوتـه متصـل باشـد ایـن تغییـرات ادامـه مـی یابـد ولـی بعـد از برداشـت ایـن تغییـرات متوقـف می‌شوند.

یکی از راه های افزایش فرآورده های باغبانی، کاش ضایعات است. عوامـل اصلـي ضايعـات بعـد از برداشـت ميـوه و سبزي در دو گـروه فيزيكـي و فيزيولوژيكي قـرار می‌گيرنـد. ایـن ضایعات در غالـب اوقـات در نتیجـه ضعـف مهارتی تولیـد کنندگان در شـیوه هـای صحیـح تولیـد، برداشت، جابجایی پـس از برداشت، حمل و نقل، نگهداری و بازاررسانی است.

برداشت و حمل و نقل انگور

بـراي مصـرف تـازه خـوري انگور، بايـد زمـان برداشـت محصـول در صـورت امـكان طـوري انتخـاب شـود كـه بهاي محصـول در بـازار مناسـب باشـد. در ایـن صورت خوشـه انگـور بايـد از لحـاظ ظاهـري ماننـد شـكل و کیفیـت مناسـب باشـد. براي مثـال بزرگي و يـا كوچكي بيـش از حـد حبـه هـا و خوشه هـا، يكنواختي ابعـاد حبـه ها، متراكـم و يـا تنك بـودن خوشه ها، آثـار ظاهـري آفـات مختلـف، لكه دار بـودن حبـه هـا و بويـژه يكنواخنـي رنـگ خوشـه ها و يـا يكدسـتي آنهـا از لحـاظ مرغوبيـت محصـول، بازاريابـي و جلـب توجـه مشـتريان مهـم اسـت. فرآینـد رسیدن انگــور پس از برداشت ادامــه پیـدا نمی‌کند و رسیدن کامل فقـط روی بوتـه امـکان پذیـر اسـت. بنابرایـن بایـد پـس از رسـیدن کامـل و رسـیدن بـه کیفیـت مطلـوب برداشـت شـود.

برداشت انگور

شاخص رسیدن و برداشت انگور

رسـیدگی انگـور بـا افزایـش قنـد، کاهـش اسـیدیته، توسـعه رنـگ، بافـت و طعـم همـراه اسـت و بايـد نسـبت مقـدار قنـد و اسـيدي حبـه هـاي انگـور نيـز به ميـزان معينـي برسـد. تـا موقعـی کـه انگـور بـه بوتـه متصـل باشـد ایـن تغییـرات ادامـه مـی یابـد ولـی بعـد از برداشـت ایـن تغییـرات متوقـف می‌شوند. انگـور را بایـد در بهتریـن حالت رسـیدگی برداشت کـرد، زیـرا انگورهـای رسـیده در مقایسه بــا انـواع نـارس بــه بیماری و از دست دادن آب مقاوم ترنـد، تنفــس کمتـری دارنـد و دیرتـر نـرم مـی شـوند. برداشــت ميــوه بايــد صبــح زود و يــا عصر، موقعي كــه هـوا خنك است انجـام گيـرد. از برداشـت انگورهـا در روزهـاي بارانـي و يـا خيلـي گـرم خـودداري شـود. عمل برداشت بايـد با چاقـو يــا قيچـي تيــز و بــا حداكثــر طول دم خوشه انجــام گيرد.

روش برداشت انگور

در زمان برداشت از تمـاس دسـت بـا حبـه هـاي انگـور خـودداري شـود و هـر گونـه حمـل و نقل بايد توسـط انتهـاي دم خوشه انجــام گيرد. انگورهاي درجـه يـك، درشـت و بــدون عيــب بـا ظاهري بـازار پســند كــه از نظر حبـه پـر اما نـه زياد فشرده باشند بــراي نگهداري مناسب اسـت. درصورتي‏كــه تراكــم حبه‌هـا روي بعضـي از خوشـه‌ها زيـاد باشـد و بـه دلایلی بخواهند ايـن قبيـل خوشـه‌ها را هم نگهـداري کنند بايـد ابتـدا آن را بـه نحـوي تنـك كـرد كـه از يـك طـرف هـوا بتوانـد بـه راحتـي بـه تمـام حبه‌هـاي روي خوشـه برسـد و از طــرف ديگر خوشـه‌ها لخـت و بد منظـره نشـود. همچنيـن درصورتي كــه خوشـه داراي حبه‌هاي نــارس، لهيـده، گنديـده، تر كيده و يــا خشك باشد بايد آنها را بـا دقت و به طوري‏كه به ساير حبه‌هـا صدمــه نرسـد قطـع و حـذف نمـود. همـه ارقـام انگـور قابـل نگهـداري در سـردخانه نیسـتند. در هـر منطقـه بايـد ارقـام ديـررس، بـا پوسـت كلفـت و بافـت سـفت جهـت نگهـداري انتخـاب شـوند. لازم بـه یـادآوری اسـت کـه در زمـان برداشـت سـطح حبـه هـا و داخـل خوشـه ها بایـد فاقـد قطـرات آب باشـند و از انبـارداری خوشـه هـای بسـیار متراکـم و فشـرده انگورهـای تیمـار شـده بـا هورمـون جیبرلیـن و خیـس شـده بـا آب بـاران و شـبنم جـدا خـوداری شـود زیـرا در سـردخانه ً بـه پوسـیدگی قارچـی مبتلا خواهند شد. در حین برداشت انگورهای لهیده، ترکیده و پوسیده را جدا کنید.

برداشت انگور

بسته بندی انگور

ظروف بسـته بنـدی نقـش بسـیار مهمـی در حفـظ کیفیـت انگـور در مـدت حمـل و نقـل و حتـی نگهـداری در سـردخانه دارد. مقاومت ظـروف بسـته بنـدي بايـد بـه صورتـي باشـد كـه تـا حـدودي بتوانـد سـنگيني چنـد بسـته ديگـر را كـه روي آن قـرار می‌گيـرد تحمـل كنـد. براي بسـته بندي بايد از جعبه هاي تازه و مقاوم اسـتفاده شـود. جعبه های كارتنی در شـرايط گرمسـيري و رطوبت نسـبي بالای سـردخانه، بسـته هـاي قابـل اعتمادي نيسـتند. جعبـه هاي پلاستیکی به علـت جذب رطوبـت کم مزیت زیادی دارند. همچنيـن شستشـو و ضدعفونـي آن آسـان تـر بـوده وبـه دليـل ايـنكـه جـاذب رطوبـت نيسـتند قـارچ هـا روي آنهـا رشـد نمي‌كنند. در ضمـن بـه دليل وجـود منافـذ كافـي در ايـن جعبـه هـا، جريـان هـوا و گاز دي اكسـيد گوگـرد بهتر صـورت گرفتـه و بيمـاري هـا نيـز راحتتـر كنترل مي‌شـوند.

بسته بندی انگور

انگور

بهتر است بسته بندي به طريقي انجام شود كه هواي سرد بـه آساني بتواند در داخل محصول نفوذ كند و گرماي حاصل ار تنفس به راحتي از بسته خـارج شـود. ابعـاد بسـته هم مهـم اسـت. انـدازه و شـكل بسـته بايـد اسـتفاده اقتصـادي از مـواد، اسـتحكام لازم، آسـاني و اطمينـان در جابجايـي، بارگيـري و چيـدن روي هـم را تأميـن كنـد. نسـبت مطلـوب طـول بـه پهنـا در حـدود 1 بـه 1.5 اسـت. ابعـاد جعبـه هـای مـورد اسـتفاده بایـد بـا يكديگـر برابـر و سـطح داخلـي آنهـا صـاف باشـد و هيـچ نـوع وسـيله و لوازمي از قبيـل ميـخ يـا بسـت هاي فلـزي, زوايـا و برجسـتگي هـاي تيـز و غيـره كـه بـه ميـوه آسـيب وارد نمايـد در آنهـا موجـود نباشـد. نبايـد آلـوده بـه قـارچ و ميكروارگانيسـم‌هاي ديگـر باشـد. ظـروف بهتـر اسـت قبـل از گذاشـتن ميـوه در آنهـا ضـد عفونـي شـوند. بـه علـت حساسـيت انگـور بـه ضربـه، عمـق جعبـه هـا بايسـتي بـه گونـه اي باشـد كـه فقـط يـك رديـف خوشـه در آن قـرار گيـرد در غيـر ايـن صـورت بـه خوشـه هـاي زيريـن صدمـات مكان يكـي و لهيدگي زيـادي وارد می‌شـود. ظـروف بسـته بنـدي انگـور بايـد خشـك و تميـز باشـد.

سرد کردن اولیه محصول انگور

دمای میوه ها در زمان برداشـت، نزدیک بــه دمای محیط است و می‌توانـد بـه 40 درجـه سـانتی گـراد نیـز برسـد. ایـن دمـا بـرای تعـرق و تنفـس سـریع میـوه هـا، توسـعه و رشـد قـارچ هـای عامـل پوسـیدگی بسـیار مناسـب اسـت و بـه همیـن علـت میـوه هـا آب زیـادی از دسـت می‌دهند و کیفیـت آنهـا کاهش می‌یابد. به همین دلیل انگور باید به سرعت سرد شود. قـرار گرفتن میوه ها در دمـاي بالا در فاصلـه بیـن برداشـت و شـروع سـرمادهی اولیـه مهم تریـن عاملـی اسـت کـه باعث خشـک شدن سـاقه، ریـزش و قهـوه ای شـدن حبـه ها، ترکیدگـی، چروکیدگـی و آلـوده شدن بـه قـارچ ها می‌شـود. بـه ازای 10 درجـه سـانتی گـراد کاهـش حـرارت میـوه، سـرعت تنفـس نصـف و دوره نگهـداری میـوه دو برابـر می‌شـود. حرارت میـوه ها پاییـن تـر از 5/4درجـه سانتی گراد بـه طـور مؤثـری مانـع رشـد و دوام بعضـی از قـارچ هـای بیماریزا می‌شـود. متـداول تریـن نـوع سـرد کـردن اوليـه انگـور، روش سـرد کـردن بـا هـوای فشرده است که در این روش میوه ها به طور یکنواخت با هوای سرد تمـاس پیـدا می‌کنند.

دمای مناسب انبار نگهداری انگور

میـزان تنفس انگـور در مقایسه بـا اکثر میـوه های دیگـر کمتر اسـت. میزان تنفـس در حبـه هـاي نـارس بیشتر از حبه هـای رسـیده اسـت. بنابرایـن بایـد انگورهایی را برای نگهداری در سردخانه برداشت کرد که دارای رسیدگی مطلوب باشند. میـزان تنفس در ارقام انگور متفاوت است بــه طور کلی میزان تنفـس ميـوه در ارقـام بـا قابلیـت نگهـداری پائیـن در سـردخانه بيشـتر از ارقـام بـا اسـتعداد نگهـداری بالاست. مثـلا میـزان تنفـس انگـور بیدانـه سـلطانی بـا حداکثـر مـدت 100 روز نگهـداری در سردخانه در مقایسه بـا انگورهـای قزل اوزوم و شـاهرودی کـه بـا موفقیـت بـه مـدت 7-6 مـاه در سـردخانه نگهـداری می‌شـوند، بیشتر اسـت.

منبع

برداشت، بسته بندی و نگهداری انگور- حامد دولتی بانه-1369


منبع : برداشت، بسته بندی و نگهداری انگور- حامد دولتی بانه-1369
تاریخ مطلب : ۱۳۹۹/۰۶/۰۳