کاشت اکالیپتوس برای تولید چوب

درخت اکالیپتوس بومی استرالیا می‌باشد و دارای گونه ها و ارقام بین گونه ای زیادی است. تنوع زیاد این درخت باعث شده است در دامنه گسترده ای از شرایط آب و هوایی بتواند حضور داشته باشد.

درختان اکالیپتوس

درخت اکالیپتوس از درختان با تحمل بالا در برابر خشکی است و می‌تواند در شرایط خشک و نیمه خشک هم رشد کند. این درختان از نظر اقتصادی برای بهبود پوشش گیاهی و تولید چوب اهمیت دارند. دو گونه مهم اکالیپتوس به نام اکالیپتوس سارجنتی و اکالیپتوس میکروتکا هستند که به آب و هوای گرم و خشک متحمل هستند و تا حدودی شوری خاک هم تحمل می‌کنند.

با توجه به شرایط آب و هوایی کشور ما از نظر بارندگی برای داشتن پوشش گیاهی باید از گیاهان مقاوم به این شرایط استفاده شود. اکالیپتوس به دلیل تحمل شرایط نا مساعد آب و هوایی برای اکثر مناطق جهان گیاه خوبی است.  

مزایای درختان اکالیپتوس

این گیاه برای طراحی فضای سبز، جنگل کاری، بیابان زدایی و تولید چوب مناسب است. بیشترین دلیل گسترش جهانی این درخت داشتن چوب با ارزش آن است. در مناطق بیابانی برای تثبیت شن و ماسه های بیابان کاشته می‌شود. در زمان گلدهی در فصل بهار برای زنبورهای عسل منبع خوبی برای گرده و شهد خواهد بود. یکی از مهم ترین کاربردهای درخت اکالیپتوس در صنعت گل و گیاه و همچنین تهیه روغن برای مصارف دارویی از برگهای آن است.

ویژگی های اکالیپتوس گونه سارجنتی

ارتفاع این درخت 6 تا 7 متر، قطر تاج آن 4 تا 6 متر با رشد سالانه متوسط است. چوب این گونه قهوه ای روشن، سخت و دارای پوست صاف است. برگها به صورت 3 تا 4 جفت متقابل به شکل نواری به ابعاد 1 در 10 سانتی متر هستند.

اکالیپتوس

اکالیپتوس

 پراکندگی گونه اکالیپتوس سارجنتی

این درخت در مناطقی که دارای میانگین بارندگی سالانه 150 تا 297 میلی متر هستند مناسب است. مقاوم به خاکهای شنی و شور هستند. به یخببندان طولانی حساس ولی دماهای منفی 8 درجه سانتی گراد را تحمل می‌کند. این گونه از درختان شوری خاک بین 8 تا 16 دسی زیمنس بر متر را تحمل می‌کنند. البته گاهی در برخی مناطق تا 30 دسی زیمنس بر سانتی متر را هم تحمل می‌کند. تکثیر این گونه بوسیله کاشت بذر در گلدان داخل گلخانه یا فضای باز و تولید نهال و انتقال آن به زمین اصلی است.

ویژگی های اکالیپتوس گونه میکروتکا

ارتفاع این درخت به اندازه 7 تا 15 متر بوده و قطر تاج آن 6 تا 10 متر و متوسط است. رنگ چوب قهوه ای پر رنگ متمایل به سیاه با آوندهای سفید سخت بادوام و مقاوم در برابر موریانه است. برگهای اولیه آن 5 جفت متقابل به ابعاد 2 در 7 است. برگهای کامل این رقم متناوب، نیزه ای و باریک بوده و به رنگ کبود یا سبز و خاکستری هستند. زمان گلدهی این گونه تیر و مرداد است.

اکالیپتوس

پراکندگی گونه اکالیپتوس میکروتکا

مناطقی مانند شمال و غرب استرالیا و کوینسلند رویشگاه اصلی این گونه هستند. مناطق مناسب برای کاشت این گونه باید دارای 75 تا 300 متر بالاتر از سطح دریا باشند و دارای بارندگی سالانه 25 تا 60 و به میزان 270 میلی متر باشند. این گونه می‌تواند گرمای تابستان تا 45 درجه سانتی گراد را تحمل کند. همچنین به خاکهای با مواد غذایی کم و باد و طوفان شدید هم مقاوم هستند. به عنوان فضای سبز در پارکها و فضای سبز هم کاشته می‌شوند.

مقاومت این گونه نسبت به گونه سارجنتی نسبت به شوری، خشکی و سرما بیشتر است. شوری خاک حداکثر 30 دسی زیمنس و سرمای زمستانه طولانی مدت در دمای منفی 8 درجه سانتی گراد را به خوبی تحمل می‌کند. چوب این گونه ارزش تجاری ندارد و به دلیل بافت محکمی که دارد به عنوان سوخت استفاده می‌شود. به دلیل داشتن ساختار فشرده کاربرد ساختمانی دارد.

 ویژگی های اکالیپتوس گونه کامالدولنسیس

درخت اکالیپتوس کامالدولنسیس درختی سریع الرشد بوده و برای تولید چوب و احیای جنگلها در مدت زمان کم مناسب است. این درخت در سن 6 تا 7 سالگی به ارتفاع 8 تا 17 متر و قطر 25 تا 27 سانتی متر می‌رسد و به تولید اقتصادی چوب می‌رسد. وزن چوب برداشتی هر اصله درخت 850 کیلو گرم است. پس از بریدن درخت مجدد جست زده و شروع به رشد می‌کند و 3 تا 5 سال بعد مجدد تولید جدید خواهد داشت.    

اکالیپتوس

اکالیپتوس

اکالیپتوس

اکالیپتوس

کاشت اکالیپتوس

گونه متناسب و سازگار با منطقه انتخاب شود. در اواخر تابستان تا اوایل پاییز شاخه های دارای  بذرهای اکالیپتوس خوب و سالم که رنگ کپسول آنها سبز مایل به قهوه ای باشد را جدا کنید و روی پلاستیک یا پارچه های ضخیم پهن کنید. بذرهای خوب از شاخه جدا می‌شوند. در دو زمان یکی در بهار و یکی در پاییز می‌توان بذرها را کاشت. در اواخر اسفند ماه تا اواسط فروردین ماه بذر ها در گلدان پلاستیکی به طول 25 و قطر 15 سانتی متر دارای خاک سبک و کود حیوانی پوسیده به نسبت 1 به 3 دارد می‌کارند و آبیاری می‌کنند. بعد از کاشت روی سطح گلدان را با سبوس برنج می‌پوشانند. در تابستان اول بعد از جوانه زنی باید مراقب گیاه بود و علف های هرز را وجین کرد.

برای کاشت پاییزه هم در اواخر شهریور تا اواخر مهر ماه بذر اکالیپتوس را در خزانه می‌کارند. البته کاشت بهاره نسبت به کاشت پاییزه بهتر است و به دلیل وجود دمای مناسب در بهار سرعت رشد بیشتر می‌شود. و در اواسط دی ماه تا اواخر اسفند ماه همان سال می‌توان به زمین اصلی منتقل شود.

فاصله کاشت نهال ها و آماده سازی زمین

فاصله کشت نهال ها بین 2 در2 تا 5 در 5 متر مناسب است. قبل از کشت علف های هرز زمین از بین برده شود و شخم و دیسک زده شود. در زمین های فقیر در زمان کاشت از 30 تا 40 تن کود دامی در هکتار استفاده شود و با شخم عمیق با خاک مخلوط شود. بر اساس نیاز خاک سایر کودها هم قابل مصرف هستند. ابعاد چاله های کاشت بسته به نوع خاک و شرایط محیطی بین 40 در 40 تا 40 در 60 مناسب هستند. سپس در داخل گودال ها  مقداری کود دامی پوسیده ریخته شود تا پاییز و زمستان رطوبت جذب کند. نهال  های اکالیپتوس معمولا گلدانی هستند به همین دلیل در زمان کاشت محدودیتی برای انتقال ندارند. بهترین زمان کاشت نهال ها در اواخر پاییز تا اواسط زمستان است.

ویژگی های یک نهال خوب

تنه کشیده و  تاجی با جوانه انتهایی سالم داشته باشد. پوست تنه صاف و عاری از آفات و امراض باشد. دارای ریشه توسعه یافته بوده یا اصطلاحا ریشه پر باشند. ارتفاع مناسب داشته باشند. اگر نهال دو ساله است از گلدانهای بزرگتر استفاده می‌شود. در مناطق باد خیز استفاده از قیم هم توصیه می‌شود.

آبیاری اکالیپتوس

اکالیپتوس در مناطق با خاک ماسه ای، ساحلی تا زمین های با آب زیر زمینی بالا و حتی خشک قابل کاشت است. آبیاری کافی در طول دوره رشد باعث بهبود عملکرد چوب تولیدی می‌شود.  

کوددهی درخت اکالیپتوس

برای تقویت و افزایش رشد درختان با استفاده از آزمایشات خاک می‌توانید از کودهای مختلف استفاده کنید. کودهای حیوانی مورد استفاده باید کاملا پوسیده باشند و بذر علفهای هرز نداشته باشند. کود حیوانی هم در زمان کاشت نهال و همچنین سالهای بعد برای تقویت نهال قابل استفاده است.

زمان بندی تولید چوب اکالیپتوس

در استان خوزستان گونه کامادولنسیس در سن 3 تا 5 سالگی برای تولید چوب و در سن 6 تا 7 سالگی برای تولید خمیر کاغذ و در سن 7 سالگی برای تولید چوب صنعتی برداشت می‌شود.

فصل برداشت اکالیپتوس

بهتر است زمان برداشت همزمان با خواب درختان باشد یعنی اواسط تا اواخر بهمن ماه. زیرا به دلیل جست های رشدی قوی بهاره و پس از برداشت در اواسط تابستان چوبی می‌شوند و با داشتن بافت مقاوم می‌توانند سرمای پاییزه و زمستانه را تحمل کنند. با استفاده از اره‌های مکانیکی و با تیغه یا زنجیره برنده که آثار منفی بر رشد درخت ندارند برداشت می‌شوند.

دانلود اپلیکیشن مشاوره رایگان کشاورزی

دانلود اپلیکیشن امداد کشاورز

مشاوره رایگان کشاورزی، کشاورزی هوشمند، مشاوره تلفنی کشاورزی، آفت، بیماری، کود، بذر، سم، زراعت، باغداری، زنبورداری، دام، طیور، آبزیان، پرورش قارچ، ماشین آلات، خرید و فروش، محصولات و نهاده‌های کشاورزی، زعفران، پسته، گیاهان دارویی، گاو، گوسفند، میگو، مشاوره رایگان، کشاورزی نوین، کشاورزی آنلاین، کشاورزی مدرن، کارشناس کشاورزی، اخبار کشاورزی، دانلود اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکیشن کشاورزی، اپلیکشن آفات و بیماری‌ها، مشاوره رایگان با کارشناس کشاورزی، نرم افزار کشاورزی

منابع

اکالیپتوس کامالدولنسیس درختی ارزشمند برای تولید چوب، محمد حسن صالح شوشتری

اکالیپتوس کاشت، داشت و برداشت، سیف اله خورنگه

معرفی دو گونه اکالیپتوس جهت جنگلکاری، محمد هادی راد،1397


منبع : امداد کشاورز
تاریخ مطلب : ۱۳۹۸/۰۷/۲۳